W „Baśniach” Andersena interesowały mnie głównie obrazki, pamiętam też, że czytałam je i zastanawiałam się, dlaczego wszystkie one są takie smutne. I chyba została mi jakaś taka predylekcja do smutnych książek – z Moniką Glosowitz, laureatką Poznańskiej Nagrody Literackiej – Stypendium im. Stanisława Barańczaka rozmawia Anna Solak. >>
Literatura to „świat na brudno”. Coś, czego można doświadczyć i co z nami zostaje, obojętnie, czy czytamy pierwszą, czy tysięczną książkę w swoim życiu. Z prof. Marcinem Jaworskim, literaturoznawcą, krytykiem literackim i kuratorem Festiwalu Fabuły, rozmawia Anna Solak.
Kto właściwie napędza ten świat? Czy ci, którzy się z nim godzą, czy może te chodzące histeryczki, którym jest zawsze za mało? Odpowiedź jest niejednoznaczna. Albo raczej jednoznaczna, ale niekoniecznie taka, jaką chcielibyśmy usłyszeć. Z prof. Bogumiłą Kaniewską, rektorką Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, krytyczką i historyczką literatury oraz byłą członkinią kapituły Poznańskiej Nagrody Literackiej, rozmawia Anna Solak. >>
Mam taki odruch, że biorę książkę do ręki i od razu chcę ją kupić. Ale zaraz w głowie pojawia się myśl: „No nie, nie mam gdzie jej zmieścić”. I hamulce działają. Z profesor Katarzyną Kłosińską, językoznawczynią i przewodniczącą Rady Języka Polskiego, rozmawia Anna Solak. >>
Czytam kryminały. Czasami – bo do czegoś mi się przydają, a czasami jako guilty pleasure. Z Michałem Rusinkiem rozmawia Anna Solak. >>
Będąc dzieckiem, całą Trylogię przesłuchałam na kasetach, dlatego pamiętam tę literaturę jako dźwięk, nie jako tekst. Jakbym miała nagrywarkę w głowie. Z poetką i prozaiczką Barbarą Klicką rozmawia Anna Solak. >>
Mam taką nostalgię z dzieciństwa, bibliotekę dzielnicową, gdzie od wejścia się wchodziło w papucie i szurało tymi papuciami jak w muzeum. Pani nie wie, co to papucie? Z Markiem Bieńczykiem rozmawia Anna Solak. >>
Czytam niewiele prozy, w ogóle jestem mało narracyjnym człowiekiem. Z tego samego powodu nie bardzo się wkręcam w seriale, nie mam subskrypcji ani na Netflixie, ani na HBO. Z Tomaszem Bąkiem, poetą, laureatem Poznańskiej Nagrody Literackiej, rozmawia Anna Solak. >>
Uwielbiam czasem sięgnąć po jakąś sążnistą, suchą teorię. Ostatnio ktoś też mnie zapytał, co teraz czytam. Odpowiedź brzmiała: „Ludowe malarstwo dewocyjne kręgu częstochowskiego”. Z Olgą Drendą rozmawia Anna Solak. >>
Czytanie zawsze kojarzyło mi się z czymś bardzo samotnym, samodzielnym, czymś tylko dla mnie. Właściwie od dzieciństwa tak to wyglądało. Nie pamiętam, żeby ktoś mi czytał, pamiętam za to dziadka czytającego gazetę. Zawsze chciałam wiedzieć, co go tam tak bardzo interesuje. Z Joanną Concejo rozmawia Anna Solak. >>
Ostatnio zachwyciłem się Różewiczem, do którego wróciłem po latach. Na przykład taki wiersz „Czas na mnie”, który mnie poraził i powalił – niewiele rzeczy do tej pory wywarło na mnie takie wrażenie. Z Marcinem Markowskim, grafikiem, rozmawia Anna Solak. >>
„Co to za hałasy? Co on tam wyprawia? Moniuszko myli mi się z Kościuszką”. To nie jest sekwencja zdań jakoś piękna literacko ani najlepszy dymek w historii komiksu, ale za to pierwsza, na której nauczyłem się czytać. Z Wojciechem Orlińskim rozmawia Anna Solak. >>
– Kiedyś w podstawówce nie chcieli mi wydać świadectwa, bo się okazało, że dwa lata przetrzymuję jakąś książkę. Po prostu ją zgubiłem. Swoją drogą to były straszne bzdury. Z Pawłem Sołtysem – pieśniarzem i pisarzem – rozmawia Anna Solak. >>
– Dobre wiersze się pamięta, są jak dobry seks albo świetna impreza – mówi Szczepan Kopyt, laureat Nagrody – Stypendium im. Stanisława Barańczaka, w rozmowie z Anną Solak. >>
– Mam takie książki, które regularnie czytam co kilka lat. Na przykład „Władcę Pierścieni”, kiedy mam ciężką anginę – mówi Anna Bikont. Z pisarką i reporterką, laureatką Poznańskiej Nagrody Literackiej – Nagrody im. Adama Mickiewicza, rozmawia Anna Solak. >>
Większość rzeczy które przeczytałam, miało wpływ na to, jak sama buduję narratora. Zauważyłam, że nie potrafię budować napięcia w swoich książkach, więc żeby się tego nauczyć, przeczytałam pięć książek Margaret Atwood – wyznaje Wioletta Grzegorzewska w rozmowie z Anną Solak. >>
Skandynawska literatura dla dzieci nie jest pisana z perspektywy dorosłego, który „wie lepiej”, nie jest na siłę dydaktyczna, nie ma w niej tendencji do umniejszania dziecięcych problemów. To literatura, która traktuje dzieci poważnie, a jednocześnie nie stawia granic ich wyobraźni. Z Katarzyną Tubylewicz rozmawia Anna Solak. >>
„Czarodziejską górę” otwieram przynajmniej raz w roku. Słowa i frazy tak rzadko spotykane w mowie wywołują we mnie spokój i poczucie piękna. Z Janiną Ochojską rozmawia Anna Solak. >>
„Kasperl i Margit” Macieja Płazy to prowadzona z dwóch różnych perspektyw powieść historyczna, której jednak daleko do tego, co nauczyliśmy się ostatnio nazywać „polską prozą rozdrapywania ran”. Ta wciągająca i humorystyczna opowieść przypomina raczej poznańską epopeję, przy czym historię traktuje się tu śmiertelnie poważnie.
„Skończone. Nic mi się nie śni. I nikt” – tymi słowami Wojciech Tochman zamykał swoje najważniejsze reportaże o Rwandzie czy Bośni. Jednak historia o realiach wojny w Ukrainie nie pozwala na taką kropkę. „Delfiny i Belzebub” to pierwsza książka w dorobku reportera, która „wcale się nie kończy”, bo jej bohaterowie – ludzie i zwierzęta – wciąż są pod ostrzałem, a ich cierpienie trwa każdego dnia.
Żadan nie opowiada o wojnie jako o wydarzeniu historycznym czy militarnym. Wojna w „Arabeskach” jest stanem istnienia – czymś, co przenika każdą relację, każde wspomnienie i każdy gest.